Canondagen 2026: geschiedenis komt tot leven in het hele Koninkrijk
In het weekend van 16 en 17 mei 2026 staan de Canondagen weer op de agenda. Tijdens deze vijfde editie openen maar liefst 32 erfgoedinstellingen verspreid over het hele Koninkrijk hun deuren voor publiek. Van bijzondere locaties in Nederland tot een primeur op Bonaire. Overal worden verhalen uit het verleden op een toegankelijke en verrassende manier tot leven gebracht. Met een breed aanbod aan activiteiten – van rondleidingen en tentoonstellingen tot interactieve programma’s – bieden de Canondagen voor ieder wat wils.
Wat is de Canon van Nederland?
De Canondagen zijn gebaseerd op de Canon van Nederland: een overzicht van vijftig zogenoemde ‘vensters’ die samen het verhaal van Nederland vertellen. Deze vensters belichten belangrijke gebeurtenissen, personen en objecten die bepalend zijn geweest voor de Nederlandse geschiedenis. Musea en erfgoedinstellingen door het hele land gebruiken deze Canon als uitgangspunt om geschiedenis tastbaar en begrijpelijk te maken voor een breed publiek.
Door samen te werken binnen het Canonnetwerk laten deze instellingen zien hoe veelzijdig en rijk het Nederlandse verleden is. Dit netwerk is een initiatief van het Nederlands Openluchtmuseum in Arnhem, met ondersteuning door het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.
Bijzondere activiteiten tijdens de Canondagen 2026
Tijdens de Canondagen is er op uiteenlopende plekken van alles te beleven. Hieronder een selectie van opvallende activiteiten:
Bonaire doet voor het eerst mee
Een bijzondere toevoeging dit jaar is de deelname van Bonaire. Op 17 mei vormt Fontein het decor voor een feestelijke opening van de Canon op het eiland. Bezoekers maken een reis door de geschiedenis van Bonaire, waar al eeuwen geleden inheemse gemeenschappen leefden. Rondleidingen voeren langs rotstekeningen, erfgoedlocaties en gerestaureerde waterbassins, terwijl ook de natuur een belangrijke rol speelt. Daarnaast is er een tocht naar het plateau, waar het verhaal van Fontein door de eeuwen heen wordt verteld. De dag wordt afgesloten met een gezamenlijke lunch en een interactieve sessie waarbij bezoekers zelf suggesties kunnen doen voor de Canon.
Indringende verhalen in Kamp Westerbork
Op zowel 16 als 17 mei worden er themarondleidingen georganiseerd op het terrein van Kamp Westerbork. Hier ligt de focus op de vervolging van Sinti en Roma in Nederland. Naast de bekende geschiedenis van de deportaties van Joden tijdens de Tweede Wereldoorlog, wordt ook aandacht besteed aan de groep van 245 Sinti en Roma die in mei 1944 in het kamp verbleven. Theatergroep Komyounit brengt de voorstelling De Stem van een Gitaar. Hieermee brengen ze het verhaal van Mannele Franz en zijn familie tot leven, waarbij muziek en theater zorgen voor een indringende ervaring.
Nog meer activiteiten tijdens de Canondagen 2026
Uniek document van Eise Eisinga te zien
In het Koninklijk Eise Eisinga Planetarium in Franeker krijgen bezoekers een zeldzame kans om een bijzonder handschrift van Eise Eisinga te bekijken. Dit document, geschreven kort na de voltooiing van zijn beroemde planetarium, bevat aanwijzingen voor het onderhoud van het mechanisme. Normaal ligt het veilig opgeborgen in het archief, maar tijdens de Canondagen is het tijdelijk te bewonderen in de Planetariumkamer. Het geeft een bijzonder inkijkje in het vakmanschap en de kennis van Eisinga.
Zelf ontdekken in het Universiteitsmuseum Utrecht
Het Universiteitsmuseum Utrecht pakt uit met twee speciale objecten die normaal niet tentoongesteld worden. Een lantaarnmicroscoop en een militaire verbandkist voor dieren. Bezoekers mogen deze stukken zelf onderzoeken door goed te kijken, te tekenen en vragen te stellen. Zo wordt duidelijk wat deze objecten vertellen over wetenschap en zorg in vroegere tijden. Tegelijkertijd markeert het museum tijdens de Canondagen zijn aansluiting bij het Canonnetwerk.
De ‘droomstad’ van Rotterdam
In Museum Rotterdam wordt een bijzonder hoofdstuk uit de stadsgeschiedenis zichtbaar gemaakt. Bezoekers kunnen een grote maquette bekijken van het wederopbouwplan van stadsarchitect Willem Gerrit Witteveen. Deze maquette werd kort na het bombardement van 1940 ontwikkeld maar uiteindelijk niet werd uitgevoerd. Deze ‘droomstad’ is normaal niet toegankelijk voor publiek en is tijdens de Canondagen slechts tijdelijk te zien. Conservator Rob Noordhoek is aanwezig om toelichting te geven op dit bijzondere ontwerp.
Canondagen 2026: Geschiedenis om te beleven
Met activiteiten verspreid over het hele Koninkrijk laten de Canondagen zien dat geschiedenis overal om ons heen te vinden is. Door verhalen, objecten en locaties centraal te stellen, maakt men het verleden niet alleen zichtbaar, maar vooral ook beleefbaar. Of je nu geïnteresseerd bent in wetenschap, oorlogsgeschiedenis of lokale verhalen: de Canondagen bieden een unieke kans om het verleden op een nieuwe manier te ontdekken.
Ga jij ergens een kijkje nemen? De volledige lijst met activiteiten kun je vinden op: Agenda Canondagen – Canon van Nederland
